از بناهای دوره قاجار در شمال بجنورد؛ بخشی از مجموعه دارالحکومه مفخم و امروزه موزه اسناد و نسخ خطی خراسان شمالی.
آینه‌خانه مفخم یا دارالحکومه سردار مفخم از بناهای شاخص دوره قاجار در شمال شهر بجنورد است که به شماره ۱۱۶۷ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
این بنا در دهه ۱۲۵۰ خورشیدی هم‌زمان با حکومت ناصرالدین‌شاه، به دستور یارمحمدخان شادلو، معروف به سردار مفخم، به‌عنوان فضای اداری و دیوانی برای دیدارهای رسمی سردار مفخم با رجال سیاسی قاجار، تشریفات نظامی و رایزنی با سران ایل به کار می‌رفت.
آینه‌خانه مفخم از سال ۱۳۷۹ تاکنون به عنوان موزه اسناد و نسخ خطی استان خراسان شمالی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
تالار آینه
تالار آینه‌کاری‌شده طبقه دوم، محور اصلی بناست و نام آینه‌خانه از همین تالار گرفته شده است.
این بنا همراه با عمارت مفخم، کلاه‌فرنگی، حوضخانه و سردر ورودی، در میان باغی بزرگ قرار داشت و مجموعه یکپارچه دارالحکومه مفخم را تشکیل می‌داد.
آینه‌خانه برای دیدارهای رسمی سردار مفخم با مقامات نظامی و رجال سیاسی، انجام تشریفات اداری و مشورت درباره مسائل اجتماعی مناطق تحت حاکمیت ایل شادلو مورد استفاده بود.
از سال ۱۳۷۹، بنا به‌عنوان موزه اسناد و نسخ خطی مورد استفاده قرار گرفته است.
احداث بنا به دستور یارمحمدخان شادلو، سردار مفخم، به عنوان بخش تشریفات دارالحکومه.
محل دیدارهای رسمی، تشریفات اداری و رایزنی با رجال سیاسی و سران ایل.
آغاز استفاده از بنا به‌عنوان موزه اسناد و نسخ خطی.
یکی از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری و مقاصد تاریخ‌پژوهی در شهر بجنورد.
%20(3).jpg)
نقشه بنا را میرزا مهدی‌خان شقاقی، معروف به ممتحن‌الدوله، از نخستین معماران ایرانی فارغ‌التحصیل دانشکده معماری پاریس طراحی کرد.
آینه‌خانه دو طبقه، ۹ اتاق و سه ورودی در ضلع‌های شمالی، شرقی و غربی دارد. ابعاد تقریبی ساختمان ۱۱ در ۱۸ متر و ارتفاع آن حدود ۱۰ متر است.
تالار طبقه دوم حدود ۳ در ۸ متر است؛ دیوارها و سقف آن آینه‌کاری شده و ازاره‌اش با سنگ مرمر پوشیده شده است. در آینه‌کاری تالار ۱۷ طرح هندسی و گیاهی به کار رفته است.
ورودی اصلی در میانه ضلع شمالی حدود ۲۲۰ سانتی‌متر عرض دارد. دو نیم‌ستون بلند کنار آن با کاشی‌های فیروزه‌ای، لاجوردی، سیاه، سفید و زرد پوشیده شده‌اند.
در دو سوی ورودی، طاق‌نماهایی با کاشی هفت‌رنگ و نقوش اسلیمی دیده می‌شود؛ نقش شیر در حال از پا درآوردن گاو نیز در میان آن‌ها قرار دارد. نام پیامبر اسلام بر دو نیم‌ستون میانی، هرکدام ۱۲ بار به خط کوفی نوشته شده و دو سرباز قاجاری نیز در دو سوی ورودی نقش بسته‌اند.
تالار آینه سه درِ چوب صندل با تزئین استخوان دارد. ازاره آن مرمر است و آینه‌کاری دیوارها و سقف، ۱۷ طرح هندسی و گیاهی را در بر می‌گیرد.
جلوه‌هایی از تزئینات کاشی‌کاری، تالار تشریفات و مناظر روز و شب عمارت آینه‌خانه مفخم.
.png)
